Twój tydzień:
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 32 33 34 35 36 37 38 39 40
Wróć do spisu I rok z dzieckiem

Urlop macierzyński i ojcowski

Każda mama – a od niedawna także tata – ma prawo do urlopu, podczas którego opiekuje się swoim niedawno narodzonym dzieckiem. Wymiar urlopu macierzyńskiego (ojcowskiego) zależy od tego, ile dzieci się urodziło.
Urlop macierzyński i ojcowski

Zasady urlopu macierzyńskiego

Każdej mamie zatrudnionej na podstawie umowy o pracę przysługuje urlop macierzyński, którego – zgodnie z obowiązującym prawem – nie można się zrzec, gdyż służy on ochronie zdrowia matki i dziecka. Nie ma konieczności składania wniosku o taki urlop, jest on naliczany automatycznie od dnia porodu. Wyjątek stanowi przypadek, gdy matka chce wykorzystać część urlopu (maksymalnie dwa tygodnie) jeszcze przed porodem - ma do tego prawo; wtedy konieczne jest złożenie wniosku. Powinien on zawierać przewidywany termin porodu, datę rozpoczęcia urlopu oraz informację dotyczącą ogólnego wymiaru urlopu macierzyńskiego (patrz poniżej).

Wymiar urlopu macierzyńskiego

Obecnie długość urlopu macierzyńskiego zależy od ilości urodzonych dzieci podczas jednego porodu – nie ma znaczenia, czy jest to poród pierwszy, czy kolejny.

  • Przy urodzeniu 1 dziecka długość urlopu wynosi 20 tygodni
  • Przy urodzeniu 2 dzieci długość urlopu wynosi 31 tygodni
  • Przy urodzeniu 3 dzieci długość urlopu wynosi 33 tygodni
  • Przy urodzeniu 4 dzieci długość urlopu wynosi 35 tygodni
  • Przy urodzeniu 5 dzieci lub więcej długość urlopu wynosi 37 tygodni

Jeżeli mama nie korzysta z urlopu macierzyńskiego przed przewidywaną datą porodu, pierwszym dniem urlopu macierzyńskiego jest dzień porodu. Od tego dnia kobiecie przysługuje urlop macierzyński niewykorzystany przed porodem aż do wyczerpania okresu maksymalnego. Czyli jeśli przed porodem wzięłaś tydzień urlopu macierzyńskiego, po porodzie – gdy urodziłaś jedno dziecko – przysługuje ci jeszcze 19 tygodni.

Zasady urlopu ojcowskiego

Z urlopu ojcowskiego (zwanego również tacierzyńskim) może skorzystać każdy tata zatrudniony na umowę o pracę, jednak konieczne jest w tym przypadku złożenie wniosku. Pracodawca musi taki urlop uwzględnić, nie może odmówić przydzielenia urlopu. Jednak muszą być spełnione pewne warunki:

  • z urlopu może skorzystać tylko ojciec dziecka, a nie np. mąż mamy maluszka, który nie jest ojcem dziecka
  • nie może skorzystać z urlopu ojciec, który nie uznał dziecka jako własne
  • nie może skorzystać z urlopu tata, który nie ma możliwości faktycznego zaopiekowania się dzieckiem (np. dziecko przebywa w szpitalu)
  • wniosek o urlop należy złożyć najpóźniej 7 dni przed datą rozpoczęcia urlopu

Wymiar urlopu ojcowskiego

W 2011 roku każdy ojciec ma prawdo do urlopu ojcowskiego, którego wymiar wynosi 1 tydzień (7 dni kalendarzowych), niezależnie od ilości urodzonych dzieci podczas porodu. Urlop ten może być przyznany w trakcie urlopu macierzyńskiego lub po jego zakończeniu w dowolnym momencie w trakcie pierwszego roku życia dziecka (do ukończenia przez nie 12 miesięcy). Już od 2012 każdemu tacie będą przysługiwały 2 tygodnie urlopu ojcowskiego.

Wykorzystanie części urlopu macierzyńskiego przez ojca

Jeżeli mama nie chce wykorzystać całego swojego urlopu macierzyńskiego, a chce skorzystać z niego tata, istnieje możliwość rezygnacji przez matkę z części urlopu i przekazania go ojcu. Matka powinna wykorzystać co najmniej 14 tygodni urlopu macierzyńskiego. Najpierw ojciec dziecka powinien zgłosić do swojego pracodawcy wniosek o wykorzystanie części urlopu macierzyńskiego, wraz oświadczeniem od matki, że wykorzystała co najmniej 14 tygodni tego urlopu. Następnie pracodawca ojca powinien wydać zgodę na urlop (zgodnie z prawem nie może odmówić ojcu wykorzystania części urlopu macierzyńskiego). Wówczas mama dziecka zgłasza do swojego pracodawcy wniosek o rezygnację z dalszego urlopu (co najmniej 7 dni przed powrotem do pracy), łącznie z zaświadczeniem o kontynuacji urlopu macierzyńskiego przez ojca dziecka (od pracodawcy ojca).

Urlop szpitalny dla ojca

Od ubiegłego roku pracownik-ojciec dziecka może również skorzystać z dodatkowego urlopu na opiekę nad dzieckiem, jeśli matka dziecka wymaga opieki szpitalnej. Może to mieć miejsce wówczas, gdy mama wykorzystała już co najmniej 8 tygodni urlopu macierzyńskiego, a ze względu na stan zdrowia musi leżeć w szpitalu i nie może opiekować się dzieckiem. Na czas pobytu w szpitalu i przejęcia opieki przez ojca urlop macierzyński jest przekazywany ojcu, po powrocie matki ze szpitala urlop z powrotem należy do mamy. Oznacza to, że część urlopu macierzyńskiego ojca nie może być w tym przypadku dłuższa niż czas, kiedy matka była w szpitalu, a łączny wymiar urlopu wykorzystanego przez oboje rodziców nie może przekroczyć wymiaru maksymalnego.

Urlop dodatkowy na opiekę nad dzieckiem

Od ubiegłego roku rodzicom przysługuje także dodatkowy urlop na opiekę nad dzieckiem, który nie jest obowiązkowy, ale można go wykorzystać. Podobnie jak w poprzednich przypadkach, pracodawca nie może odmówić udzielenia takiego urlopu żadnemu z rodziców. Wniosek o taki urlop należy złożyć co najmniej 7 dni przed jego rozpoczęciem ze wskazaniem daty, kiedy kończy się standardowy urlop macierzyński. Urlopu tego nie można dzielić pomiędzy rodziców – może go wykorzystać albo matka, albo ojciec. Jeśli matka zrezygnowała z części urlopu macierzyńskiego na rzecz ojca, tylko ojciec będzie mógł wziąć urlop dodatkowy. Dodatkowy urlop macierzyński może zostać wykorzystany bezpośrednio po podstawowym urlopie macierzyńskim i musi obejmować co najmniej jeden pełny tydzień.

Wymiar urlopu dodatkowego

Wymiar urlopu dodatkowego jest uzależniony od ilości urodzonych w jednym porodzie dzieci (1 dziecko lub dwoje i więcej), a także od terminu tego urlopu. W tabeli przedstawiono maksymalne wartości urlopu, co oznacza, że jeśli jest np. 3 tygodnie, można wziąć 1, 2 lub 3 tygodnie urlopu.

urloptab

Zupełną nowością jest możliwość pracy w niepełnym wymiarze godzin podczas tego urlopu. Według przepisów kodeksu pracy matka (lub ojciec) może łączyć pracę z urlopem w wymiarze conajwyżej połowy etatu. Może być to rozwiązane w ten sposób, że będąc na urlopie dodatkowym możesz pracować 4 godziny dziennie codziennie lub 3 razy w tygodniu po 6- 7 godzin – w zależności od tego, jak ustalisz to z pracodawcą.

Autor: Łucja Zbieniewska
Zdjecia: Phantermedia

  • Oceń artykuł:
    Wszystkich ocen: 260

Komentarze

  • redakcja, 2011-06-16 11:34
    redakcja
    Każda mama ? a od niedawna także tata ? ma prawo do urlopu, podczas którego opiekuje się swoim niedawno narodzonym dzieckiem. Wymiar urlopu macierzyńskiego (ojcowskiego) zależy od tego, ile dzieci się urodziło. czytaj więcej
    Zgłoś
Najnowsze artykuły
Ostatnio dodane nowości

Konkursywięcej »

Wydarzenia i Promocjewięcej »