Wodorotlenek sodu (INCI: Sodium Hydroxide) to nieorganiczny związek chemiczny należący do grupy zasad. W czystej postaci jest to silnie żrąca, biała substancja stała, ale w kosmetykach występuje w bardzo małych, bezpiecznych stężeniach.
Główną funkcją Sodium Hydroxide w kosmetykach jest regulacja pH – umożliwia doprowadzenie formulacji do odpowiedniego poziomu kwasowości, który jest zgodny z fizjologicznym pH skóry lub wymagany dla stabilności innych składników. Jest również niezbędny w procesie saponifikacji – reakcji chemicznej, w której tłuszcze i oleje przekształcane są w mydło. W niewielkich ilościach może być obecny w kosmetykach takich jak kremy, szampony, żele czy produkty złuszczające. W preparatach na bazie kwasów (np. z AHA, BHA) odpowiada za dostosowanie pH do bezpiecznego poziomu.
W wysokich stężeniach wodorotlenek sodu działa silnie żrąco i może powodować podrażnienia skóry, oczu i błon śluzowych. Jednak w kosmetykach stosowany jest wyłącznie w ściśle kontrolowanych, bardzo niskich stężeniach, które nie wykazują działania drażniącego. Reakcje alergiczne na ten składnik są rzadkie. Osoby ze skórą bardzo wrażliwą lub uszkodzoną mogą jednak odczuwać podrażnienie przy stosowaniu produktów o niewłaściwie zbilansowanym pH, niekoniecznie spowodowane samym Sodium Hydroxide, ale całą formulacją.
Wodorotlenek sodu stosowany jest w:
Dozwolony do stosowania w ograniczonym stężeniu (lista substancji dozwolonych do stosowania w kosmetykach wyłącznie w ograniczonej ilości, zakresie i warunkach stosowania): maksymalne stężenie dopuszczalne do stosowania: -w produktach do usuwania skórek wokół paznokci to 5%, -w produktach ogólnych do prostowania włosów to 2%, w stosowaniu profesjonalnym to 4,5%, -jako regulator pH w depilatorach pH<12,7, -w innych zastosowaniach jako regulator pH to pH<11. Warunki i ostrzeżenia jakie powinny być umieszczone na opakowaniach kosmetyków zawierających wodorotlenek sodu to: -w produktach do usuwania skórek wokół paznokci - "Zawiera alkalia", "Unikać kontaktu z oczami", "Może spowodować utratę wzroku", "Chronić przed dziećmi". -w preparatach do prostowania włosów przy stosowaniu ogólnym powinno być umieszczone ostrzeżenie - "Zawiera alkalia"," Unikać kontaktu z oczami", "Może spowodować utratę wzroku", "Chronić przed dziećmi"; w użytku profesjonalnym - "Tylko do użytku profesjonalnego", "Unikać kontaktu z oczami", "Może spowodować utratę wzroku". -w depilatorach powinna być umieszczona informacja - "Chronić przed dziećmi", "Unikać kontaktu z oczami".