Mleczan sodu to organiczna sól sodowa kwasu mlekowego, występująca naturalnie w ludzkim organizmie jako składnik NMF (naturalnego czynnika nawilżającego skóry). Jest bezbarwną lub jasnożółtą cieczą o lekko zasadowym odczynie i doskonałej rozpuszczalności w wodzie. Pozyskiwany jest najczęściej w procesie fermentacji cukrów roślinnych, np. z kukurydzy lub buraków, dzięki czemu może być stosowany także w kosmetykach naturalnych.
Pełni w kosmetykach wiele funkcji, z których najważniejszą jest działanie silnie nawilżające. Dzięki zdolności wiązania i zatrzymywania cząsteczek wody w naskórku pomaga utrzymać prawidłowe nawodnienie skóry, zwiększając jej elastyczność i miękkość. Działa bardziej efektywnie niż sam kwas mlekowy, a jednocześnie jest łagodniejszy dla skóry.
Dodatkowo pełni rolę regulatora pH, stabilizując poziom kwasowości formulacj wspierającej trwałość produktów. Mleczan sodu poprawia także lepkość emulsji i może zwiększać penetrację składników aktywnych w głąb skóry.
Mleczan sodu wykazuje również właściwości keratolityczne. Powoduje złuszczanie się naskórka, co skutkuje poprawieniem tekstury skóry i rozjaśnieniem przebarwień.
Jest to składnik dobrze tolerowany i bezpieczny, również dla skóry wrażliwej, suchej oraz atopowej. Rzadko wywołuje reakcje niepożądane, choć przy bardzo wysokich stężeniach (powyżej 10%) może prowadzić do lekkiego podrażnienia, zwłaszcza przy aplikacji na uszkodzoną skórę. W kosmetykach do twarzy i ciała stosowany jest zazwyczaj w stężeniach nieprzekraczających 5%, co zapewnia jego skuteczność i bezpieczeństwo.
Ze względu na swoje właściwości higroskopijne, przy nieodpowiednim skomponowaniu formuły może przyciągać wilgoć z głębszych warstw skóry, dlatego powinien być łączony z substancjami okluzyjnymi.
Mleczan sodu występuje w wielu typach kosmetyków pielęgnacyjnych, m.in. w:
Po zabiegach z użyciem wysokich stężeń tego składnika należy bezwzględnie zabezpieczać skórę przed słońcem, stosować filtr przeciwsłoneczny o wysokim faktorze. Składnik może być stosowany przez kobiety w ciąży oraz karmiące jedynie w niskich stężeniach (pielęgnacyjnych).