Fenoksyetanol (INCI: Phenoxyethanol) to syntetyczny związek chemiczny stosowany w kosmetykach głównie jako konserwant. Należy do grupy eterów glikolowych i występuje w postaci bezbarwnej cieczy o lekko charakterystycznym zapachu. Jego zadaniem jest ochrona produktu przed rozwojem bakterii, drożdży i pleśni, co zapobiega zepsuciu kosmetyku oraz potencjalnemu zagrożeniu dla użytkownika.
Phenoxyethanol wykazuje skuteczne działanie przeciwdrobnoustrojowe, dzięki czemu stanowi jedno z najczęściej stosowanych zabezpieczeń mikrobiologicznych w kosmetykach. Może być stosowany samodzielnie lub w połączeniu z innymi konserwantami, takimi jak etyloheksylogliceryna czy kwas benzoesowy, w celu wzmocnienia skuteczności działania. Działa stabilnie w szerokim zakresie pH i dobrze rozpuszcza się w wodzie i tłuszczach, co czyni go odpowiednim do wielu typów formulacji. Oprócz roli konserwującej może pełnić także funkcję stabilizującą zapach lub rozpuszczalnikową.
W typowych stężeniach stosowanych w kosmetykach (do 1%) fenoksyetanol jest uznawany za bezpieczny. U osób z bardzo wrażliwą skórą może jednak powodować reakcje podrażnieniowe, takie jak zaczerwienienie, pieczenie czy świąd – szczególnie w przypadku produktów niespłukiwanych stosowanych na uszkodzoną lub bardzo cienką skórę. Reakcje alergiczne są rzadkie, ale możliwe. Składnik nie jest zalecany do stosowania w nadmiarze u niemowląt i małych dzieci – w ich przypadku powinno się wybierać kosmetyki o specjalnie opracowanej, łagodnej formule. Phenoxyethanol nie jest komedogenny i nie działa fototoksycznie.
Fenoksyetanol występuje w:
Całkowicie zakazany do stosowania w przemyśle kosmetycznym na terenie Japonii. Niezalecany w produktach dla dzieci i kobiet w ciąży. Może działać drażniąco na skórę, wchłania się przez skórę do krwiobiegu. Substancja nie została dostatecznie przebadana.