Glikol propylenowy (INCI: Propylene Glycol) to syntetyczny związek chemiczny należący do grupy alkoholi dihydroksylowych. W kosmetykach pełni wiele funkcji – jest humektantem (substancją nawilżającą), rozpuszczalnikiem, promotorem przenikania i stabilizatorem formulacji. Występuje w postaci bezbarwnej, bezwonnego płynu o dobrej mieszalności z wodą i innymi składnikami kosmetycznymi.
Jedną z kluczowych funkcji glikolu propylenowego jest zdolność do wiązania wody i zatrzymywania jej w naskórku. Dzięki temu poprawia poziom nawilżenia skóry i zapobiega jej przesuszeniu. Jest często wykorzystywany jako rozpuszczalnik dla substancji aktywnych, które trudno rozpuścić w wodzie, oraz jako nośnik ułatwiający ich przenikanie w głąb skóry. Dodatkowo poprawia lepkość i konsystencję kosmetyku oraz może działać jako łagodny konserwant wspomagający ochronę przed drobnoustrojami. Jest też powszechnie stosowany w kosmetykach kolorowych, pielęgnacyjnych, a także w produktach higienicznych.
Chociaż glikol propylenowy jest składnikiem powszechnie uznawanym za bezpieczny, u osób z bardzo wrażliwą skórą może powodować podrażnienia, zaczerwienienie lub uczucie pieczenia – szczególnie przy wysokim stężeniu w formule. Reakcje te należą do rzadkości, ale mogą występować u osób z AZS, łuszczycą lub skórą uszkodzoną. W przypadku skóry normalnej i mieszanej ryzyko działań niepożądanych jest bardzo niskie. Nie jest składnikiem komedogennym i może być stosowany w kosmetykach przeznaczonych dla skóry problematycznej, jeśli znajduje się w odpowiednio zbilansowanej formulacji.
Glikol propylenowy obecny jest w:
Składnik nie jest zalecany w kosmetykach dla dzieci. Substancja oficjalnie jest uznana za nietoksyczną w dawkach znajdujących się w preparatach kosmetycznych. Podejrzewana jest jednak o powodowanie chorób skórnych, komedogenność, alergie i szybsze starzenie skóry, m.in. ze względu na swoją higroskopijność podejrzewana jest o przyciąganie toksyn, m.in metali ciężkich i przenoszenie ich w głębsze warstwy skóry. Oficjalne stanowisko w tej kwestii jednakże wyklucza szkodliwość, w przeciwieństwie do glikolu etylenowego.