Mentol (INCI: Menthol) to organiczny związek chemiczny z grupy alkoholi terpenowych, naturalnie występujący w olejku miętowym (głównie z mięty pieprzowej – Mentha piperita). W kosmetykach stosuje się zarówno mentol naturalny, jak i jego formę syntetyczną, otrzymywaną w procesie chemicznym. Charakteryzuje się silnym, odświeżającym zapachem i chłodzącym działaniem, co sprawia, że jest szeroko wykorzystywany w produktach do pielęgnacji, higieny i miejscowego łagodzenia dolegliwości skórnych.
Menthol działa głównie poprzez stymulację receptorów zimna w skórze, bez faktycznego obniżania jej temperatury. Do jego głównych właściwości należą:
Mentol często stosowany jest w kosmetykach do skóry zmęczonej, swędzącej, po opalaniu, a także w produktach wspomagających rozluźnienie mięśni. W preparatach do pielęgnacji jamy ustnej lub ust pełni funkcję odświeżającą i aromatyzującą. W szamponach i produktach do skóry głowy może działać łagodząco na świąd i uczucie napięcia.
Mentol, mimo szerokiego zastosowania, może działać drażniąco na skórę i błony śluzowe u osób wrażliwych. W wyższych stężeniach może wywołać pieczenie, podrażnienie skóry lub oczu, a także uczucie przesuszenia. Może powodować miejscowe reakcje alergiczne u osób z nadwrażliwością na mentol. Nie zaleca się stosowania produktów z wysoką zawartością mentolu na uszkodzoną skórę oraz u małych dzieci – szczególnie w okolicy twarzy i nosa, ze względu na ryzyko skurczu krtani. Kobiety w ciąży powinny unikać miejscowego stosowania mentolu w dużych ilościach. W kosmetykach pielęgnacyjnych i higienicznych stosuje się go zazwyczaj w bezpiecznych, niskich stężeniach.
Mentol wykorzystywany jest w różnych typach kosmetyków i produktów higienicznych, takich jak:
Mentolu nie należy stosować na okolice oczu. Substancja sklasyfikowana jako potencjalny alergen.