Karagen (INCI: Carrageenan), znany również jako “karagenian”, to składnik pochodzenia naturalnego, pozyskiwany z czerwonych alg morskich, głównie z rodzaju Chondrus crispus (tzw. mech irlandzki). W kosmetykach pełni przede wszystkim funkcję zagęstnika, stabilizatora i substancji żelującej. Jest polisacharydem o dużej masie cząsteczkowej, dobrze rozpuszczalnym w wodzie i powszechnie stosowanym w przemyśle spożywczym oraz kosmetycznym.
Karagen wykazuje właściwości żelujące, emulgujące i zagęszczające, dzięki czemu stabilizuje konsystencję kosmetyków i zapobiega rozwarstwianiu się emulsji. Ułatwia równomierne rozprowadzanie produktu na skórze oraz wpływa na jego odczucia sensoryczne, zapewniając gładkość i lepkość. Oprócz funkcji technologicznej, może również działać nawilżająco i ochronnie, tworząc na powierzchni skóry lub włosów cienki film ograniczający utratę wody (działanie okluzyjne) oraz chroniąc przed zewnętrznymi czynnikami stresowymi.
Jest szczególnie ceniony w kosmetykach naturalnych i wegańskich jako alternatywa dla zagęstników syntetycznych lub pochodzenia zwierzęcego. Nie działa komedogennie i jest odpowiedni dla wszystkich typów skóry.
Stosowanie karagenu w kosmetykach uznawane jest za bezpieczne. Składnik jest dobrze tolerowany przez skórę, a ryzyko reakcji alergicznych lub podrażnień jest bardzo niskie. Należy jednak pamiętać, że może być obecny zarówno w formie nieaktywnej biologicznie (w kosmetykach), jak i w formach wykazujących działanie drażniące w innych kontekstach (np. spożywczym – nie dotyczy zastosowania w kosmetykach). Nie zaleca się stosowania produktów z dużą zawartością karagenu na otwarte rany lub uszkodzoną skórę bez konsultacji ze specjalistą, choć tego typu przypadki występują rzadko.
Karagen występuje w wielu różnych rodzajach produktów kosmetycznych, zwłaszcza tam, gdzie potrzebna jest stabilna, jednolita konsystencja:
Składnik silnie komedogenny. Może nasilać problem trądziku, powodować wypryski i ropne stany zapalne. Jest korzystny dla skóry tłustej, trądzikowej w niewielkich stężeniach, jednakże raczej odradzany do regularnej pielęgnacji.